{"id":31615,"date":"2025-01-09T20:50:25","date_gmt":"2025-01-09T17:50:25","guid":{"rendered":"https:\/\/kilosorunum.com\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg"},"modified":"2025-01-09T20:51:01","modified_gmt":"2025-01-09T17:51:01","slug":"1-15-768x201-903","status":"inherit","type":"attachment","link":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/foto-galeri\/omuz-ve-sirtinda\/attachment\/1-15-768x201-903\/","title":{"rendered":"Omuz ve s\u0131rt\u0131nda"},"author":2,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"description":{"rendered":"<p class=\"attachment\"><a href='https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg'><img width=\"300\" height=\"79\" src=\"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-300x79.jpg\" class=\"attachment-medium size-medium\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-300x79.jpg 300w, https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n"},"caption":{"rendered":"<p>Yunanca tr\u00fdpayani \u201cdelik\u201d ve ph\u00f3bos, yani \u201ckorku\u201d s\u00f6zc\u00fcklerinden olu\u015fan \u201ctripofobi\u201d yani \u201cdelik korkusu\u201d insanlar\u0131n %16\u2019s\u0131nda g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Evrima\u011fac\u0131\u2019n\u0131n haberine g\u00f6re; ki\u015filerin g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131n\u0131 etkilemiyor olmas\u0131 sebebiyle hen\u00fcz t\u0131p literat\u00fcr\u00fcne girmemi\u015f olsa da, giderek artan say\u0131da insan\u0131n bu t\u00fcr g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerle ilgili duydu\u011fu rahats\u0131zl\u0131k hisleri sosyal medya ortamlar\u0131nda anlat\u0131yor olu\u015fu, \u0130ngiltere\u2019nin Essex \u00dcniversitesi ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 Geoff Cole\u2019u ve Arnold Wilkins\u2019i, bu olguyu ara\u015ft\u0131rmaya sevk etmi\u015f. \u0130kilinin beraber kaleme ald\u0131\u011f\u0131 ve Psychological Science (Psikoloji Bilimi) adl\u0131 dergide 2013\u2019te yay\u0131mlanm\u0131\u015f \u015fu ana kadar ilk ve tek ara\u015ft\u0131rma yaz\u0131s\u0131na g\u00f6re, ana g\u00f6rseldeki lotus bitkisi tohumlar\u0131 gibi k\u00fcme halinde bulunan delikler ya da bal pete\u011fi gibi g\u00f6zenekli yap\u0131lar bu korkuyu tetikleyen unsurlar\u0131n ba\u015f\u0131nda geliyor.<br \/>\nTripofobi Sadece \u201cDelik Korkusu\u201d mudur?<br \/>\nAsl\u0131nda, \u201cdelik korkusu\u201d demek bu olguyu tam anlam\u0131yla a\u00e7\u0131klamaya yetmiyor. Toplu halde duran deliklerin ya da g\u00f6zenekli yap\u0131lar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, s\u00fcngerimsi yap\u0131lar, sabun k\u00f6p\u00fckleri gibi minik kendini tekrarlayan \u015fekiller, \u00fczerinde k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck kabarc\u0131klar bulunan yara veya yan\u0131k izleri ve hatta ay\u00e7i\u00e7e\u011findeki yan yana dizili \u00e7ekirdekler gibi \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 yap\u0131lar bile bu korkuya sahip insanlara zor anlar ya\u015fatabiliyor. T\u00fcm bunlar\u0131n ortak noktas\u0131 ise do\u011fada kendi kendini tekrarlayan organik yap\u0131l\u0131 \u015fekiller olmalar\u0131. Her ne kadar bilim insanlar\u0131 bu olguya korku demi\u015flerse de, tripofobisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar bunu bir korku duygusu ile ili\u015fkilendirmekten ziyade, daha \u00e7ok bir tiksinme ya da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnden rahats\u0131zl\u0131k duyma olarak tan\u0131ml\u0131yorlar. Her ne kadar bilim insanlar\u0131 bu olguya korku demi\u015flerse de, tripofobisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar bunu bir korku duygusu ile ili\u015fkilendirmekten ziyade, daha \u00e7ok bir tiksinme ya da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnden rahats\u0131zl\u0131k duyma olarak tan\u0131ml\u0131yorlar. \u0130stemsiz olarak verilen tepkiler ki\u015fiden ki\u015fiye g\u00f6re de\u011fi\u015febiliyor. Ara\u015ft\u0131rmaya kat\u0131lan tripofobiklerin ifadelerine g\u00f6re, t\u00fcylerin diken diken olmas\u0131, sanki deliklerin veya kabarc\u0131klar\u0131n i\u00e7inden bir \u015feyler \u00e7\u0131kacakm\u0131\u015f hissi, ka\u015f\u0131nt\u0131, kalp \u00e7arp\u0131nt\u0131s\u0131, mide bulant\u0131s\u0131, sinirlilik hali, hatta kimi durumlarda bay\u0131lma hissi gibi tepkiler bazen tek ba\u015f\u0131na bazen de birka\u00e7\u0131 bir arada ortaya \u00e7\u0131kabiliyor. \u0130nsano\u011flu k\u00f6pek taraf\u0131ndan \u0131s\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funuz i\u00e7in k\u00f6peklere kar\u015f\u0131 korku geli\u015ftirmek gibi travmatik olaylardan tutun da, s\u00fcrekli karanl\u0131kta korku filmleri seyredince karanl\u0131kta yaln\u0131z kalma fobisi geli\u015ftirmek gibi \u00f6\u011frenilmi\u015f korkulara; hatta ve hatta sizi endi\u015feli bir ki\u015filik yap\u0131s\u0131na e\u011filimli k\u0131labilecek birtak\u0131m genetik fakt\u00f6rlere kadar sebepler fobileri geli\u015ftirebiliyor.<br \/>\nCole ve Wilkins ise tehlike arz edebildiklerinden do\u011fada bulunan bu t\u00fcr olu\u015fumlardan kendi kendini tekrar eden \u015fekiller, delik ve kabart\u0131 \u00f6beklerinden korkacak \u015fekilde evrimle\u015fti\u011fimizi, yani bu korkunun sebebinin biyolojik kaynakl\u0131 olabilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Ara\u015ft\u0131rmaya kat\u0131lm\u0131\u015f deneklerden birinin kendisine sunulan foto\u011fraf men\u00fcs\u00fc i\u00e7erisinden \u00f6l\u00fcmc\u00fcl zehre sahip bir mavi halkal\u0131 ahtapot foto\u011fraf\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda kendini k\u00f6t\u00fc hissetti\u011fini s\u00f6yledi\u011fi s\u0131rada, Cole ve Wilkins ve ekibi bu durumun evrimsel adaptasyonun bir \u00f6rne\u011fi oldu\u011funu \u00f6ne s\u00fcrd\u00fcler. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlara g\u00f6re denek, ahtapot \u00fczerindeki halka k\u00fcmeleri ile hayvan\u0131n zehirli ya da tehlikeli olma ihtimali aras\u0131nda bilin\u00e7d\u0131\u015f\u0131 bir ili\u015fki kurmu\u015f olabilirdi.<br \/>\nBu fikirlerini test etmek i\u00e7in aralar\u0131nda kutu denizanas\u0131, kral kobra ve ta\u015f bal\u0131\u011f\u0131 gibi d\u00fcnyan\u0131n 10 zehirli hayvan\u0131n\u0131n foto\u011fraflar\u0131n\u0131 al\u0131p \u00fczerlerindeki \u015fekilleri incelediler. onu\u00e7 olarak, bu \u015fekiller ile tripofobiyi tetikleyen formasyonlar aras\u0131nda benzerlikler buldular. Bu teoriye g\u00f6re insan evrimi s\u00fcresince baz\u0131 zehirli ya da tehlikeli hayvanlar\u0131n ve bitkilerin \u00fczerinde bulunan \u015fekillerden uzak durmak gerekti\u011fine dair se\u00e7ilim bask\u0131s\u0131 zaman i\u00e7erisinde tripofobiye d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olabilir. Yapt\u0131klar\u0131 ara\u015ft\u0131rmada tripofobisi olmayan deneklerin bile tripofobik \u00f6\u011feler i\u00e7eren g\u00f6rselleri, normal foto\u011fraflar\u0131 de\u011ferlendirdikleri gibi \u201cRahatl\u0131kla bakabiliyorum\u201d kategorisinde de\u011fil de, \u201cbakmas\u0131 biraz rahats\u0131z edici\u201d kategorisinde de\u011ferlendirdiklerini g\u00f6rm\u00fc\u015fler. Buna dayanarak Cole, her ne kadar fark\u0131nda olmasak da herkesin tripofobik e\u011filime sahip oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<br \/>\nKaynak : cnnturk.com<br \/>\nNot: Doktorunuza dan\u0131\u015f\u0131n\u0131z<\/p>\n"},"alt_text":"","media_type":"image","mime_type":"image\/jpeg","media_details":{"width":768,"height":201,"file":"2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg","sizes":{"medium":{"file":"1-15-768x201-12-300x79.jpg","width":300,"height":79,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-300x79.jpg"},"thumbnail":{"file":"1-15-768x201-12-150x150.jpg","width":150,"height":150,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-150x150.jpg"},"kucukResim":{"file":"1-15-768x201-12-80x50.jpg","width":80,"height":50,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-80x50.jpg"},"sliderResim":{"file":"1-15-768x201-12-670x201.jpg","width":670,"height":201,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-670x201.jpg"},"resim1":{"file":"1-15-768x201-12-184x140.jpg","width":184,"height":140,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-184x140.jpg"},"resim2":{"file":"1-15-768x201-12-216x103.jpg","width":216,"height":103,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-216x103.jpg"},"resim3":{"file":"1-15-768x201-12-145x70.jpg","width":145,"height":70,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-145x70.jpg"},"sagSlider":{"file":"1-15-768x201-12-300x150.jpg","width":300,"height":150,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-300x150.jpg"},"yeniSlider":{"file":"1-15-768x201-12-500x201.jpg","width":500,"height":201,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12-500x201.jpg"},"full":{"file":"1-15-768x201-12.jpg","width":768,"height":201,"mime_type":"image\/jpeg","source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg"}},"image_meta":{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"0","keywords":[]}},"post":31613,"source_url":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1-15-768x201-12.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31615"}],"collection":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-json\/wp\/v2\/media"}],"about":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-json\/wp\/v2\/types\/attachment"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/habercim\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31615"}]}}