{"id":16100,"date":"2018-07-21T15:22:00","date_gmt":"2018-07-21T12:22:00","guid":{"rendered":"http:\/\/185.149.103.207\/~adanaseshaber\/haber-bedelli-askerlik-hizmetinden-faydalanan-iscilerin-yasal-haklari-nelerdir-8821.html"},"modified":"2018-07-21T15:22:00","modified_gmt":"2018-07-21T12:22:00","slug":"bedelli-askerlik-hizmetinden-faydalanan-iscilerin-yasal-haklari-nelerdir-8821","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/?p=16100","title":{"rendered":"Bedelli askerlik Hizmetinden Faydalanan \u0130\u015f\u00e7ilerin Yasal Haklar\u0131 Nelerdir?"},"content":{"rendered":"

Bunun için öncelikle bedelli askerli\u011fin tan\u0131m\u0131n\u0131 yapmak gerekir. Anayasam\u0131z\u0131n "Vatani Hizmet" ba\u015fl\u0131kl\u0131 72. maddesi vatan hizmetini, her Türkün hakk\u0131 ve ödevi olarak vurgulamaktad\u0131r.  Bu anayasal hükümle mecburi k\u0131l\u0131nan askerlik hizmetinin nas\u0131l ifa edilece\u011fi kanunlarla düzenlenmi\u015ftir. Askerlik Kanunu'na göre fiilen yap\u0131lan askerlik d\u0131\u015f\u0131nda belli bir döviz veya bedel ödeyerek yada kamu hizmeti vererek de muvazzaf askerlik hizmetinin yap\u0131lmas\u0131 mümkündür.  Fiili askerlik ve döviz kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 askerlik hizmeti sürekli düzenleme olmas\u0131na ra\u011fmen, TL kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 askerlik hizmeti ise geçici olarak yap\u0131lan düzenlemelerle sa\u011flanmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Ak Parti taraf\u0131ndan 18 maddelik torba yasayla meclise sunulan ve  21 Aral\u0131k 1993 tarihi ve öncesi do\u011fumlular\u0131 kapsayan düzenlemede 28 gün askerlik hizmeti ve 15 bin lira ödeme yaparak bedelli askerlikten faydalanan i\u015fçilerin i\u015fçilik alacaklar\u0131n\u0131n durumu ve özellikle k\u0131dem tazminat\u0131 haklar\u0131na ne olaca\u011f\u0131 soru i\u015fareti ta\u015f\u0131yor. Bu hususta i\u015f yasas\u0131 ve Yarg\u0131tay uygulamalar\u0131 bizlere rehber olacakt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u0130\u015fte Böke’nin bedelli askerlik adaylar\u0131 için ortaya ç\u0131kan sorulara verdi\u011fi yan\u0131tlar;<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Bedelli askerlik sebebiyle i\u015f akdinin feshi halinde  k\u0131dem tazminat\u0131 al\u0131nabilir mi ?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

1475 say\u0131l\u0131 yasan\u0131n halen yürürlükte olan 14\/1-3 maddesinde, i\u015fçinin muvazzaf askerlik hizmeti sebebiyle i\u015f sözle\u015fmesinin feshi halinde k\u0131dem tazminat\u0131 talep hakk\u0131 do\u011faca\u011f\u0131 hükme ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla i\u015fçinin askerlik sebebiyle i\u015f akdini feshetti\u011fini belirterek i\u015ften ayr\u0131lmas\u0131 halinde k\u0131dem tazminat\u0131na hak kazanabilecektir. Bu husus, gerek yasada gerekse Yarg\u0131tay uygulamalar\u0131nda duraksamaya yer vermeyecek \u015fekilde bulunmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Ancak as\u0131l soru, bu yasa hükmünün bedelli askerlik kapsam\u0131nda da uygulan\u0131p uygulanmayaca\u011f\u0131 sorunu ?<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Halen yürürlükte bulunun 1475 say\u0131l\u0131 yasan\u0131n 14\/1-3 maddesinde bu konuda aç\u0131kl\u0131k bulunmasa da Yarg\u0131tay 9. Hukuk Dairesi 2015 y\u0131l\u0131nda verdi\u011fi karar\u0131nda bedelli askerlik sebebiyle i\u015fçinin i\u015f akdini feshetmi\u015f olmas\u0131 halinde k\u0131dem tazminat\u0131na hak kazanabilece\u011fine hükmetmi\u015ftir. Ancak i\u015fçinin mecburi vatani hizmeti sebebiyle i\u015ften fiilen ayr\u0131lma zorunlulu\u011fu olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde bu hükmün uygulanmayaca\u011f\u0131 belirtilerek doktrinde bir çok ele\u015ftiri alan bu karar\u0131n somut olaya özgü oldu\u011fu daire üyeleri taraf\u0131ndan belirtilmi\u015f olup, yerle\u015fik hale gelip gelmeyece\u011fi tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Buna ra\u011fmen Yarg\u0131tay bu karar\u0131n\u0131 bir gün dahi silah alt\u0131na al\u0131nmayan i\u015fçi için verdi\u011fi ve meclis gündemine gelen \u015fuanki torba yasada 28 günlük mecburi k\u0131l\u0131nan temel askerlik hizmetinin bulundu\u011fu dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda yine ayn\u0131 uygulaman\u0131n devam edece\u011fi aç\u0131kça görülmektedir. Bu sebeplerle, Yarg\u0131tay 9. Hukuk Dairesi'nin uygulamas\u0131 gere\u011fince torba yasada gündeme gelen bedelli askerlik sebebiyle i\u015f akdini fesheden i\u015fçinin k\u0131dem tazminat\u0131na hak kazanmas\u0131 mümkündür.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Bedelli askerlikten faydalan\u0131p da sonras\u0131nda i\u015fe devam etmek isteyen i\u015fçiler neler yapmal\u0131 ?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\u0130\u015fçi, bedelli askerlikten faydalanmak üzere ba\u015fvuru yapt\u0131\u011f\u0131 taktirde, silah alt\u0131na al\u0131nmadan makul süre önce i\u015fverene bildirim yapmak kayd\u0131yla i\u015ften ayr\u0131labilir. Yine i\u015fçi vatani hizmetinin bitiminden makul süre sonra i\u015fverene ba\u015fvurmas\u0131 halinde eski i\u015finde i\u015fe ba\u015flat\u0131lmak zorundad\u0131r. Yarg\u0131tay uygulamalar\u0131nda i\u015fçinin askerlik öncesinde akraba ve arkada\u015flar\u0131yla vedala\u015fmas\u0131 gibi sebeplerle zamana ihtiyac\u0131 oldu\u011fu gözetilmektedir. Buradaki makul süre i\u015fçinin sosyo-ekonomik durumu, çevresi ile örf ve adete göre belirlenmekte olup, Yarg\u0131tay'\u0131n somut olaya göre 1 ay, 3 ay hatta 5,5 aya kadar makul süre kabul etti\u011fi durumlar mevcuttur.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Bedelli askerlik süresinde i\u015fçiye y\u0131ll\u0131k izin kulland\u0131r\u0131labilir mi ?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Y\u0131ll\u0131k izin hakk\u0131 anayasal hükümle düzenlenmi\u015f bir sosyal hak olup, i\u015fçi yada i\u015fveren bu emredici hükmü herhangi bir \u015fekilde ortadan kald\u0131ramaz. Askerlik sebebiyle i\u015ften ayr\u0131lan i\u015fçinin bu sürede y\u0131ll\u0131k izinli kabul edilmesi mümkün de\u011fildir. \u0130\u015fçi, y\u0131ll\u0131k izinli olarak görüldü\u011fü sürede askerlik hizmetini ifa etti\u011fini ispat etmesi halinde y\u0131ll\u0131k izin hakk\u0131n\u0131 kullanmam\u0131\u015f say\u0131larak fesihle birlikte y\u0131ll\u0131k izin ücretine kavu\u015facak, i\u015fveren ise bu durum için idari para cezalar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabilecektir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

 Bedelli askerlikten faydalanan i\u015fçilerin di\u011fer haklar\u0131n\u0131n durumundaki de\u011fi\u015fiklikler nelerdir ?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\u0130\u015fçi, 28 günlük temel askerlik hizmeti sebebiyle i\u015f akdini feshetmesi halinde k\u0131dem tazminat\u0131 alabilir ancak ihbar tazminat\u0131 alamaz. \u0130\u015fçinin bedelli askerlik sebebiyle i\u015f akdini feshetmemesi durumunda 28 günlük temel askerlik süresinde i\u015f sözle\u015fmesi ask\u0131da olup, makul sürede i\u015fverene ba\u015fvurmas\u0131 halinde eski i\u015fine devam edebilecektir. Bunun sonucu olarak i\u015fçinin ask\u0131 süresindeki hizmet dönemi k\u0131dem tazminat\u0131, ihbar tazminat\u0131 ve y\u0131ll\u0131k izin süresinin hesaplanmas\u0131ndaki hizmet süresinden say\u0131lmayacakt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\u0130\u015fçinin ücret, fazla çal\u0131\u015fma ücreti, hafta tatili ücreti ve genel tatil ücreti alacaklar\u0131 ise i\u015f akdinin askerlik sebebiyle yada ba\u015fka bir sebeple feshine ba\u011fl\u0131 de\u011fildir. \u0130\u015fçi bu alacaklar\u0131n\u0131 i\u015f akdini herhangi bir sebeple feshetmesi halinde yada i\u015f akdini feshetmeden yani çal\u0131\u015f\u0131rken de talep edebilir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Netice itibariyle Ak Parti taraf\u0131ndan 18 maddelik torba yasayla meclise sunulan bedelli askerli\u011fin yasala\u015fmas\u0131 halinde bu haktan faydalanmak isteyen i\u015fçilerin yasal haklar\u0131n\u0131n zayi olmamas\u0131 için ve bu hakk\u0131 kullanan i\u015fçileri çal\u0131\u015ft\u0131ran i\u015fverenlerin idari para cezalar\u0131yla  veya ödeme yapt\u0131r\u0131mlar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmamalar\u0131 için yukar\u0131daki aç\u0131klamalara ve yasal düzenlemelere uygun hareket etmeleri gerekmektedir. Sayg\u0131lar\u0131mla…<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bunun için öncelikle bedelli askerli\u011fin tan\u0131m\u0131n\u0131 yapmak gerekir. Anayasam\u0131z\u0131n "Vatani Hizmet" ba\u015fl\u0131kl\u0131 72. maddesi vatan hizmetini, her Türkün hakk\u0131 ve ödevi olarak vurgulamaktad\u0131r.  Bu anayasal hükümle mecburi k\u0131l\u0131nan askerlik hizmetinin nas\u0131l ifa edilece\u011fi kanunlarla düzenlenmi\u015ftir. Askerlik Kanunu'na göre fiilen yap\u0131lan askerlik d\u0131\u015f\u0131nda belli bir döviz veya bedel ödeyerek yada kamu hizmeti vererek de muvazzaf askerlik hizmetinin …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16102,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[14801,14800,14803,2699,14802,7391,5881,13083],"class_list":["post-16100","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-askerlik","tag-bedelli","tag-faydalanan","tag-haklari","tag-hizmetinden","tag-iscilerin","tag-nelerdir","tag-yasal"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16100","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16100"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16100\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/16102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16100"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16100"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/adanaseshaber.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16100"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}